Πολύ πριν τους οικολόγους, είχαμε αρχαιολόγους
Ανασημοσίευση απο το b2green

Facebooktwittergoogle_plusmailFacebooktwittergoogle_plusmailrssrss

Αναδημοσίευση από το ηλεκτρονικό περιοδικό B2Green

 

Την δεκαετία του 1950 όταν ξεκίνησε η ανοικοδόμηση της Αθήνας και η μαζική ανέγερση πολυκατοικιών, μπήκε ένα όριο στο ύψος τους, να μην υπερβαίνουν τα 27 μέτρα, δηλαδή τους 6 ορόφους. Το επέβαλαν οι αρχαιολόγοι της εποχής προκειμένου τα κτίρια να μην κόβουν τη θέα προς τον βράχο της Ακρόπολης.

Η επίκληση στο επιχείρημα έκανε τον κανόνα αυτό, νόμο. Άσχετα αν ο πραγματικός στόχος ήταν να προστατεύσει την μικρο-ιδιοκτησία, εμποδίζοντας να κτισθεί δίπλα σε μια πολυκατοικία μια άλλη υψηλότερη, που ενδεχομένως θα μείωνε την αξία των διαμερισμάτων της πρώτης.

Κάπως έτσι η Αθήνα έφτασε σήμερα να είναι η μόνη πρωτεύουσα ανεπτυγμένης χώρας που στερείται ενός Βusiness District, δηλαδή μιας περιοχής με ένα cluster ουρανοξυστών για την στέγαση εταιρικών δραστηριοτήτων. Ο νόμος όμως έμεινε και εφαρμόσθηκε σε όλες τις ελληνικές πόλεις. Και ναι μεν στην Αθήνα το επιχείρημα του να φαίνεται η Ακρόπολη από παντού είναι λογικοφανές, όμως στην Λάρισα που δεν έχει καμία Ακρόπολη και είναι κάμπος γιατί να μην υπάρχουν ψηλά κτήρια;

Οι Αρχαιολόγοι της δεκαετίας του 1950 ήταν οι Οικολόγοι των πιο πρόσφατων ημερών. Αλλά απ’ ό,τι δείχνει η υπόθεση των 2.338 ατόμων για αρχαιολογικές εργασίες που με απόφαση της υπουργού Πολιτισμού Λυδίας Κονιόρδου καλείται να πληρώσει η ΔΕΗ, φαίνεται πως δεν φύγαμε ποτέ από την ακαμψία του ’50. Δεν προκύπτει από πουθενά ότι φέτος η ΔΕΗ θα σκάψει τόσα πολλά νέα λιγνιτικά πεδία στην Δυτική Μακεδονία, ώστε να χρειάζεται 319 αρχαιολόγους, 1.840 εργάτες ειδικευμένους και μη, 40 αρχιτέκτονες και μηχανικούς, και 55 συντηρητές αρχαιοτήτων, που όλοι, θα πληρωθούν από την ίδια, προκειμένου να παρίστανται κατά τις εκσκαφές, είτε βρεθούν αρχαία, είτε όχι.

Σύμφωνοι, με νόμο του 2002, η δαπάνη για αρχαιολογικές εργασίες βαρύνει τον κύριο του έργου, είτε πρόκειται για μια απλή πολυκατοικία, είτε για το Μετρό της Αθήνας. Είναι όμως διαφορετικό αυτό, και διαφορετικό η ΔΕΗ να έχει πληρώσει τα τελευταία χρόνια περίπου 60 εκατ. ευρώ στην αρχαιολογία, προκειμένου να πάρει την έγκριση για να σκάψει. Είναι σαν μια πανίσχυρη συντεχνία να καταχράται την εξουσία της προτάσσοντας ότι προασπίζεται την ιστορική μας κληρονομιά, ενώ από πίσω κρύβεται το καθαρό οικονομικό όφελος.

Είναι άραγε τυχαίο ότι περιοχές με ιδιαίτερο οικονομικό ενδιαφέρον χαρακτηρίζονται με πολύ μεγαλύτερη ευκολία και συχνότητα ως αρχαιολογικοί χώροι σε σχέση με όλες τις υπόλοιπες; Τα παραδείγματα των ορυχείων της Μακεδονίας, του Ελληνικού, της Εγνατίας Οδού αλλά και του Μετρό δίνουν την απάντηση.

Τις προηγούμενες δεκαετίες η επίκληση στο σεβασμό του αρχαιολογικού θησαυρού του αθηναϊκού υπεδάφους αποτελούσε μια λογικοφανέστατη και ευρέως διαδεδομένη θέση κατά της δημιουργίας Μετρό. Ποιος νοιαζόταν για το νέφος, τα απίθανα μποτιλιαρίσματα, την φοβερή ενεργειακή σπατάλη. Το να σκάψεις για Μετρό θεωρούνταν περίπου ως ιεροσυλία, σαν να έσκαβε κανείς σε κοιμητήριο.

Αλλά παρά τις Λουδίτικες δεισιδαιμονίες άρνησης του σύγχρονου κόσμου, το Μετρό ανέδειξε το πλούσιο αρχαιολογικό παρελθόν της Αθήνας. Οι πιο όμορφοι σταθμοί είναι και τα πιο πετυχημένα και με τους περισσότερους επισκέπτες μουσεία της Ελλάδας. Συνήθως έτσι γίνεται με την ανάπτυξη, σύντροφοι αρχαιολόγοι. Αναπτύσσει έμπρακτα την προστασία του περιβάλλοντος, αναδεικνύει την πολιτισμική κληρονομιά, φέρνει τους πόρους προκειμένου να φτιαχτούν οι αναγκαίες υποδομές. Το βλέπει κανείς σε χώρες που ξέφυγαν από την φτώχεια και την μιζέρια, όπως στην Ιαπωνία, την Κορέα και πιο πρόσφατα στην Κίνα. Όσο πλουτίζουν, όσο ενσωματώνουν τεχνολογία στο οικονομικό τους γίγνεσθαι, τόσο καθαρότερες και πιο πολιτισμένες γίνονται.

Όχι δεν φταίνε φυσικά οι αρχαιολόγοι για την υστέρηση της ανάπτυξης, άλλες είναι οι παθογένειες και οι αιτίες που την έχουν εκτροχιάσει χρόνια τώρα. Αλλά μια και η ανάπτυξη ακόμη αργεί να έρθει, ας απαντήσει κάποιος από το υπουργείο Πολιτισμού πόσους αρχαιολόγους έχει αυτή η χώρα, πως δαπανώνται όλα αυτά τα εκατομμύρια σε αρχαιολογικές έρευνες και ανασκαφές, και τι έκταση θα σκάψει φέτος η ΔΕΗ ώστε να χρειάζεται να πληρώσει τους μισθούς 2.338 επιπλέον ανθρώπων.

Του Γιώργου Φιντικάκη

Facebooktwittergoogle_plusmailFacebooktwittergoogle_plusmailrssrss

2 σκέψεις για το “Πολύ πριν τους οικολόγους, είχαμε αρχαιολόγους
Ανασημοσίευση απο το b2green

  1. Εδώ έχουμε ένα πολύ μεγαλύτερο θέμα από την απλοποίηση που γίνεται στο άρθρο.

    Για παράδειγμα, η περίπτωση της Αθήνας δεν είναι μόνο η «θέα στην Ακρόπολη». Αν όλα τα κτίρια έχουν το ίδιο ύψος τότε η θέα είναι (περίπου) η ίδια. Το θέμα είναι αν θέλεις να γίνει η Αθήνα ένα νέο Χονγκ-Κονγκ.

    Εξάλλου την «ομορφιά» των ψηλών κτιρίων την έχουμε ζήσει στο Μαρούσι του Βωβού. Απ’ όταν εφαρμόστηκε ο νόμος της μεταφοράς του συντελεστή δόμησης, ο Βωβός έχει φτιάξει τερατουργήματα.

    • Το θέμα του άρθρου είναι η «μαφία» των αρχαιολόγων.
      Όμως κατανοητό οτι βρήκες αφορμή να τα πεις εδώ, μιας και η προπαγάνδα του real estate για τα ψηλά κτίρια κρατά καλά εδώ και χρόνια, με αποκορύφωμα τον ΝΟΚ (Νέο Οικοδομικό Κανονισμό) και το άρθρο 10 όπου επανήλθαν τα ψηλά κτίρια ( οριζόντια σε όλη την επικράτεια, ακόμα και στην… Αγία Πελαγία Κυθήρων. Απλά λόγω κρίσης δεν έχει ακόμα φανεί το αποτέλεσμα.)
      Όμως στην συγκεκριμένη περίπτωση νομίζω οτι εσύ απλουστεύεις Γιώργο, ενώ το άρθρο το λέει ξεκάθαρα οτι άλλο η Αθήνα άλλο η Λάρισα. Κάθε οριζόντια λύση είναι λανθασμένη (είτε πχ απαγορεύει, είτε επιτρέπει τα ψηλά κτίρια). Ο χωροταξικός σχεδιασμός δεν αντιμετωπίζεται συναισθηματικά ή φοβικά αλλά επιστημονικά και δημιουργικά. Κάθε δαιμονοποίηση έχει ιστορικά αποδειχθεί οτι ανοίγει το δρόμο για τους «σωτήρες» και τα μεγάλα projects.
      Παράδειγμα οι αντιδράσεις της μεταπολιτευτικής «πρωτοπορείας» στα λίγα ψηλά χουντικά κτίρια κατήργησαν τον ΓΟΚ του ’73, τον πρώτο και τελευταίο κανονισμό που συνέδεε το ύψος με τον φυσικό ηλιασμό των γειτονικών οικοπέδων. Και πολλά άλλα παραδείγματα («προστασία» της κληρονομιάς, μορφολόγηση, ημιυπαίθριοι, αυθαίρετα) πονηρών ρυθμίσεων που ευδοκιμούν στις χαοτικές σελίδες του οικοδομικού κανονισμού, όπου ο ανειδίκευτος δεν είναι δυνατόν να αντιληφθεί το παιχνίδι που παίζεται.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *