Jacques Lacarrière

Tό Ἑλληνικό Καλοκαίρι, 09

Facebooktwittergoogle_plusmailFacebooktwittergoogle_plusmailrssrss

Αρκαδία: λέξη φορτωμένη με ένα απατηλό μήνυμα, από ψεύτικες εικόνες. Χώρα που ο μύθος την ήθελε κατοικημένη από βουκολικούς βοσκούς και χορευτικές βοσκοπούλες, παιχνιδιάρηδες ποιμένες, ερωτοχτυπημένες χωριατοπούλες. Από πού βγαίνουν αυτοί ι θρύλοι; Από κείνον το XVII αιώνα που αισθάνθηκε την παλαιά ανάγκη να πλάσει μέσα στις γιορτές και την πλήξη των Βερσαλλιών το όνειρο μιας φύσης εξημερωμένης από τον άνθρωπο, θαυμαστής για τα δώρα της και τόσο μακρινής από την καθημερινή και αληθινή ζωή της γαλλικής υπαίθρου όσο θα μπορούσε να ήταν τα Κύθηρα και η Αρκαδία από την Ίλ-ντε-Φρανς.

2016.07.30.1. Στυξ

Στην πραγματικότητα, η Αρκαδία υπήρξε πάντα –και παραμένει ακόμα και σήμερα σε ορισμένα σημεία της όπως οι πηγές της Στυγός– μια απόμερη επαρχία, ενός κύκλος χωριών απομονωμένων από ψηλά βουνά, προστατευμένων από συμπαγή βουνά, που οι κάτοικοί τους διατήρησαν για πολύν καιρό αρχαϊκές συνήθειες και χρήσεις. Βοσκή που από πάντα υπήρξε αυτός «ο τόπος ο κλειστός, όλο βουνά» για τον οποίο μιλάει ο Σεφέρης σε ένα από τα ποιήματά του. Υπήρξε για πολλά χρόνια αιτία αντίστασης στις επεμβάσεις των πόλεων (είτε ονομάζονταν Σπάρτη είτε Κόρινθος είτε Αθήνα), καθώς και εστία επιβίωσης αιματηρών και βάρβαρων λατρειών: στα χρόνια του Αισχύλου και του Πλάτωνα, θυσιάζουν ακόμη παιδιά στην κορυφή της Λυκαίας προς τιμήν του Λυκαίου Διός. Οι βουνίσιοι της θα διατηρούσαν αυτόν τον ατίθασο και δύστροπο χαρακτήρα.

Και δεν δέχομαι σαν τυχαίο το γεγονός ότι ήταν εδώ, σ’ αυτήν την περιοχή όπου βρίσκομαι σήμερα, που δόθηκε το πρώτο σήμα της μεγάλης επανάστασης κατά των Τούρκων, του αγώνα της Λευτεριάς. Από την άλλη πλαγιά του Χελμού, μια ώρα από τα Καλάβρυτα, βρίσκεται το μοναστήρι της Αγίας Λαύρας όπου ο Παλαιών Πατρών στις 25 του Μάρτη του 1821, ύψωσε το λάβαρο της επανάστασης εναντίον της οθωμανικής κατοχής. Σκηνή που, σαν του δικού μας Ρουζέ ντε Λιλ τραγουδώντας την Μασσαλιώτιδα, έγινε μια από τις πιο αγαπητές εικόνες του Αγώνα.
Και πρόσφατα πάλι, μόλις το 1971 [μεσούσης της Χούντας], με τον εορτασμό των 150 χρόνων από κείνο το γεγονός, έγινε θέμα μιας σειράς γραμματοσήμων: Στα πόδια του μητροπολίτη, μέσα στην εκκλησία όπου όλοι οι πολυέλαιοι και τα κεριά είναι αναμμένα (και όπου βλέπομε ν’ αστράφτουν στα εικονοστάσια τα μάτια των αγίων), κλέφτες και παλληκάρια –με τα μακριά τους μαύρα μαλλιά λυτά πάνω στους ώμους, άσπρες φουστανέλλες, τσαρούχια στα πόδια, σπαθί, μαχαίρι ή πιστόλες στη μέση– ασπάζονται την ελληνική σημαία φωνάζοντας: Ελευθερία ή Θάνατος!

Ασφαλώς ο Αγώνας της ανεξαρτησίας, η Επανάσταση όπως την είπαν πάντα οι Έλληνες, είχε ήδη αρχίσει σε σκόρπια σημεία στο βορρά της Ελλάδας. Αλλά είναι ένα από τα χαρακτηριστικά κάθε πίστης και κάθε λαϊκής ιστορίας να εκλέγονται ορισμένοι τόποι, ορισμένοι άνθρωποι ή ορισμένες πράξεις και να τους δίνεται μια αξία συμβόλου. Και σύμβολο της Επανάστασης έμεινε αυτό το σημείο, αυτή η ελληνική σημαία που ξεδιπλώθηκε στο μοναστήρι της Αγίας Λαύρας.

Facebooktwittergoogle_plusmailFacebooktwittergoogle_plusmailrssrss

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *